Banknot przechodzi przez wyspecjalizowaną linię produkcyjną. Poszczególne maszyny wykonują różne zadania: druk tła, elementy wyczuwalne palcami, wybrane efekty optyczne, numerację i wykończenie. To ciekawy przykład współpracy kilku technologii na jednym niewielkim arkusiku.
Konkretne maszyny, konkretne drukarnie
Banque de France wymienia KOMORI NV 532 oraz SOI3 EVO w opisie wyposażenia swojej drukarni. Podaje, że pracują tam kompletne arkuszowe linie obejmujące offset, intaglio, sitodruk, numerowanie i lakierowanie. To publicznie opisany przykład z Francji, a nie wykaz maszyn używanych przy wszystkich walutach.
Jednym z wyspecjalizowanych dostawców jest również Koenig & Bauer Banknote Solutions. W jego ofercie występuje rodzina SimultanOffset oraz rozwiązania do sitodruku, druku intaglio, numerowania i lakierowania. Wybór wyposażenia zależy od projektu banknotu i organizacji produkcji.
Dlaczego potrzebnych jest kilka technologii?
| Etap | Rola |
|---|---|
| Offset | Drukuje m.in. wielobarwne tła i precyzyjne rysunki. |
| Intaglio — staloryt | Daje charakterystyczne, wyczuwalne dotykiem elementy. Jest to druk wklęsły. |
| Sitodruk | Umożliwia nanoszenie wybranych warstw i farb specjalnych, w tym efektów optycznych przewidzianych w projekcie. |
| Numerowanie i wykończenie | Nadaje oznaczenia; lakierowanie może zwiększać trwałość. Kolejne urządzenia kontrolują i obrabiają wydrukowane arkusze. |
To zestawienie funkcji, nie uniwersalna kolejność dla każdej waluty. Producent dobiera proces do konstrukcji banknotu.
Wypukły ślad może powstać z wklęsłej formy
Intaglio pozostawia farbę wyczuwalną palcami, choć obraz drukujący znajduje się w zagłębieniach formy. W typografii sama forma jest wypukła. To dobry przykład, dlaczego wygląd gotowej odbitki nie wystarcza do nazwania technologii.
Porównaj to z flexo, sitodrukiem, tampodrukiem i drukiem cyfrowym. Historia zabezpieczeń też potrafi zaskoczyć: w naszym cyklu ciekawostek zaplanowaliśmy osobny tekst o odbiciach liści używanych przez Benjamina Franklina.
Źródła i dalsza lektura
- Banque de France — drukarnia banknotów i przykłady maszyn
- Koenig & Bauer Banknote Solutions — urządzenia produkcyjne
Źródła sprawdzone 2 października 2026 r. Nazwy producentów są przykładami rynkowymi.